Platelet Rich Plasma (PRP) คืออะไรในวิธีรักษาภาวะมีบุตรยาก

Key Takeaway: การทำ PRP (Platelet Rich Plasma) คือการนำเลือดของคนไข้มาปั่นแยกเพื่อเอาเกล็ดเลือดเข้มข้นที่มีสารช่วยการเจริญเติบโต (Growth Factors) สูง กลับไปฉีดฟื้นฟูบริเวณรังไข่และโพรงมดลูก เพื่อกระตุ้นการซ่อมแซมเซลล์และสร้างเส้นเลือดใหม่ ซึ่งช่วยแก้ปัญหาสำคัญในผู้มีบุตรยาก เช่น ภาวะรังไข่เสื่อมก่อนวัยที่ทำให้มีไข่น้อย หรือปัญหาผนังมดลูกบางที่ทำให้ตัวอ่อนฝังตัวยาก โดยผลลัพธ์เบื้องต้นของการทำ PRP พบว่าช่วยเพิ่มโอกาสตั้งครรภ์ได้ เนื่องจากเป็นการช่วยกระตุ้นคุณภาพไข่และทำให้ผนังมดลูกมีความพร้อมมากขึ้น จึงเป็นทางเลือกเสริมที่มีประสิทธิภาพในการเพิ่มโอกาสการตั้งครรภ์ให้สูงขึ้น โดยเฉพาะในกลุ่มที่เคยรักษาด้วยวิธีมาตรฐานแล้วยังไม่ประสบความสำเร็จ

สำหรับคู่สมรสที่กำลังเผชิญกับความท้าทายในการสร้างครอบครัว การศึกษาหาข้อมูลเกี่ยวกับนวัตกรรมทางการแพทย์ที่ช่วยเสริมประสิทธิภาพการรักษาจึงเป็นเรื่องสำคัญ โดยเฉพาะการนำนวัตกรรม PRP กับภาวะมีบุตรยากมาใช้เพื่อฟื้นฟูรังไข่และผนังมดลูก

ซึ่งหลายคนอาจมีข้อสงสัยว่าแนวทางการรักษาด้วย PRP จะสามารถช่วยเพิ่มโอกาสตั้งครรภ์ได้จริงหรือไม่ เพื่อคลายข้อสงสัยและสร้างความมั่นใจก่อนเข้ารับการรักษา บทความนี้จะช่วยให้เห็นขั้นตอนและผลลัพธ์ทางการแพทย์ที่ชัดเจนยิ่งขึ้น

ปรึกษาฟื้นฟูรังไข่และมดลูกก่อนตั้งครรภ์กับแพทย์ที่ VFC Center

การทำ Platelet Rich Plasma (PRP) คืออะไร ?

Platelet Rich Plasma (PRP) คือส่วนพลาสมาของเลือดที่ประกอบไปด้วยเกล็ดเลือดเข้มข้น เกิดจากการนำเลือดเข้าสู่กระบวนการปั่นแยกส่วนประกอบอื่นที่ไม่ต้องการออก โดยให้เหลือเพียงเกล็ดเลือดซึ่งมีความเข้มข้นกว่าเลือดปกติ 5-10 เท่า เพื่อนำมาใช้ในการรักษา PRP กับภาวะมีบุตรยาก โดยจะประกอบไปด้วยสารสำคัญ Cytokines และ Growth factors หลายชนิด เช่น

• Vascular Endothelial Growth Factor (VEGF) ช่วยกระตุ้นการสร้างเส้นเลือดใหม่
• Transforming Growth Factor (TGF) กระตุ้นการซ่อมแซมเนื้อเยื่อและส่งเสริมการเจริญเติบโตของเซลล์
• Platelet-derived Growth Factor (PDGF) ช่วยในการเจริญเติบโตและแบ่งตัวของเซลล์
• Epidermal Growth Factor (EGF) มีบทบาทในการซ่อมแซมและเสริมสร้างเนื้อเยื่อ

การใช้ PRP เพิ่มโอกาสตั้งครรภ์เริ่มมีมาตั้งแต่ปี 1970 เพื่อใช้ทำการรักษาในเรื่องเกี่ยวกับการฟื้นฟูสภาพของเซลล์หลายส่วนของร่างกาย ทั้งผิวหนัง ข้อต่อ และเนื้อเยื่อต่าง ๆ ซึ่งทางด้านการรักษาภาวะมีบุตรยากนั้นมีแต่การศึกษาเป็นกลุ่มเล็ก ๆ แต่ผลลัพธ์เบื้องต้นพบว่ามีแนวโน้มที่ดีในการช่วยเพิ่มโอกาสการตั้งครรภ์ ซึ่งมีการนำมาใช้เฉพาะกลุ่ม ดังนี้

PRP มีส่วนช่วยพัฒนาเยื่อบุโพรงมดลูกอย่างไร ?

ในการเตรียมเยื่อบุโพรงมดลูกเพื่อทำการย้ายกลับตัวอ่อน พบว่ามีกลุ่มคนไข้ส่วนหนึ่งมีปัญหาเยื่อบุโพรงมดลูกบางโดยไม่ทราบสาเหตุ แม้ว่าจะได้รับยาฮอร์โมน Estrogen ในระดับสูงแล้วก็ตาม ทำให้คนไข้ต้องถูกยกเลิกการย้ายกลับตัวอ่อน เกิดผลกระทบต่อคนไข้ทั้งทางด้านจิตใจและค่าใช้จ่าย

ปัจจุบันมีการศึกษาหลายฉบับรายงานถึงความสำเร็จในการใช้ PRP ฉีดเข้าโพรงมดลูก โดยกลุ่มคนไข้ที่มีเยื่อบุบางโดยไม่ทราบสาเหตุ หลังได้รับการฉีด PRP เข้าในโพรงมดลูกก่อนการสอดยาโปรเจสเตอโรน พบการเปลี่ยนแปลงที่สำคัญ ดังนี้

• เยื่อบุโพรงมดลูกหนาขึ้น
• มีปริมาณเลือดมาเลี้ยงเยื่อบุโพรงมดลูกเพิ่มขึ้น
• คุณภาพของเยื่อบุโพรงมดลูกดีขึ้น ทำให้เหมาะสมต่อการฝังตัวของตัวอ่อน

จากการศึกษาต่าง ๆ ยังพบว่ามีการเพิ่มขึ้นของอัตราการตั้งครรภ์อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ โดยเฉพาะในกลุ่มคนไข้ที่ได้รับการย้ายตัวอ่อนกลับหลายครั้งแล้วไม่เกิดการตั้งครรภ์ขึ้น

PRP มีส่วนช่วยพัฒนารังไข่อย่างไร ?

อายุที่มากขึ้นทำให้รังไข่มีปริมาณของฟองไข่และคุณภาพไข่ที่ลดลง ส่งผลให้การกระตุ้นไข่ในกลุ่มคนที่มีฟองไข่น้อยมีโอกาสที่จะไม่ได้ไข่หรือได้ไข่ในปริมาณน้อย ทำให้ต้องเข้ารับการรักษาหลายรอบ เพิ่มภาระทั้งทางร่างกาย จิตใจ และค่าใช้จ่ายที่มากขึ้น

การทำ PRP ที่รังไข่ จะมีกระบวนการคล้ายกับการเก็บไข่ คือ ใช้เข็มเก็บไข่ฉีด PRP ประมาณ 6-8 มิลลิลิตรที่บริเวณเนื้อรังไข่ ซึ่งผลการศึกษาพบประโยชน์หลายประการ คือ

• ค่า FSH (Follicle Stimulating Hormone) ลดลง ซึ่งเป็นสัญญาณที่ดีของการทำงานของรังไข่
• ค่า AMH (Anti-Müllerian Hormone) เพิ่มเล็กน้อย แสดงถึงปริมาณไข่ที่มีมากขึ้น
• เพิ่มปริมาณฟองไข่ได้ประมาณ 1-4 ใบต่อรอบการกระตุ้น และช่วยเพิ่มคุณภาพไข่
• ลดโอกาสเสี่ยงในการยกเลิกการเก็บไข่เนื่องจากการกระตุ้นไข่ไม่ได้ผล

การฉีด PRP มดลูกเหมาะกับใคร ?

การฉีด PRP ฟื้นฟูรังไข่และผนังมดลูกเป็นวิธีที่เหมาะกับภาวะมีบุตรยากในผู้หญิงที่มีปัญหาด้านการเจริญพันธุ์ เนื่องจากเป็นอีกหนึ่งกระบวนการที่จะช่วยเพิ่มโอกาสในการตั้งครรภ์

• ผู้ที่มีปัญหารังไข่เสื่อมก่อนวัย โดยมีระดับฮอร์โมน AMH ต่ำกว่าปกติเมื่อเทียบกับอายุ หรือมีจำนวนฟองไข่น้อยผิดปกติ
• ผู้ที่มีภาวะรังไข่ตอบสนองต่อการกระตุ้นต่ำ เคยผ่านการกระตุ้นไข่ แล้วได้ไข่น้อย หรือไม่ได้ไข่เลย แม้จะใช้ยากระตุ้นในปริมาณสูง
• ผู้ที่มีปัญหาเยื่อบุโพรงมดลูกบาง ซึ่งไม่เหมาะต่อการฝังตัวของตัวอ่อน
• ผู้ที่ทำการกระตุ้นไข่ แต่ได้ตัวอ่อนที่ไม่แข็งแรง จึงทำให้พัฒนาได้ไม่ถึงระยะ Blastocyst หรือเมื่อนำไปตรวจโครโมโซมแล้วไม่ผ่าน

ปรึกษาฟื้นฟูรังไข่และมดลูกก่อนตั้งครรภ์กับแพทย์ที่ VFC Center

กระบวนการฉีด PRP ฟื้นฟูรังไข่และผนังมดลูก

เพื่อให้การรักษาด้วย PRP ช่วยเพิ่มโอกาสตั้งครรภ์ได้ผลดีที่สุด ขั้นตอนการรักษาจะถูกดำเนินการอย่างละเอียดภายใต้มาตรฐานความปลอดภัย ดังนี้

• ตรวจประเมินเบื้องต้น ในการทำ PRP เพื่อรักษาภาวะมีบุตรยาก แพทย์จะทำการตรวจร่างกาย วัดระดับฮอร์โมน และตรวจอัลตราซาวนด์เพื่อประเมินสภาพของรังไข่และมดลูก
• เก็บเลือด ด้วยวิธีการเจาะเลือดจากเส้นเลือดดำบริเวณแขนประมาณ 15-20 ซีซี เพื่อนำไปเตรียม PRP
• เตรียม PRP โดยการนำเลือดเข้าเครื่องปั่นเพื่อแยกส่วนประกอบต่าง ๆ ได้พลาสมาที่มีเกล็ดเลือดเข้มข้น
• การฉีด PRP เข้ารังไข่ จะดำเนินการภายใต้การดมยาสลบหรือยาระงับความรู้สึกเฉพาะที่ โดยแพทย์จะใช้เครื่องอัลตราซาวนด์นำทางเพื่อฉีด PRP ประมาณ 6-8 มิลลิลิตร เข้าสู่เนื้อรังไข่ทั้งสองข้าง
• การฉีด PRP เข้าโพรงมดลูก แพทย์จะสอดสายสวนผ่านปากมดลูกเพื่อฉีด PRP ประมาณ 1-2 มิลลิลิตร เข้าไปในโพรงมดลูก โดยไม่จำเป็นต้องดมยาสลบ
• การติดตามผล หลังการฉีด PRP ประมาณ 2-3 เดือน แพทย์จะนัดติดตามผลด้วยการตรวจระดับฮอร์โมนและอัลตราซาวนด์ เพื่อประเมินการตอบสนอง

แม้ว่าการฉีด PRP จะไม่ใช่วิธีการรักษาหลักในการรักษาภาวะมีบุตรยาก และยังอยู่ในช่วงการศึกษาวิจัยในหลายประเทศ แต่ผลลัพธ์เบื้องต้นแสดงให้เห็นแนวโน้มที่ดีในการช่วยเพิ่มโอกาสการตั้งครรภ์ โดยเฉพาะในกลุ่มที่การรักษาแบบดั้งเดิมไม่ประสบความสำเร็จ ทั้งนี้ควรปรึกษาแพทย์ผู้ชำนาญการเพื่อตรวจวินิจฉัยและวางแผนการรักษาที่เหมาะสมต่อไป

วางแผนฟื้นฟูระบบสืบพันธุ์และเพิ่มโอกาสการตั้งครรภ์ที่ VFC Center

เพิ่มโอกาสความสำเร็จในการมีเจ้าตัวน้อย ด้วยการเตรียมความพร้อมทุกด้านที่ VFC Center ศูนย์เทคโนโลยีเพื่อการมีบุตร (V-Fertility Center) เราพร้อมมอบคำปรึกษาเชิงลึกเกี่ยวกับการทำ PRP เพื่อเพิ่มโอกาสตั้งครรภ์และช่วยวางแผนมีบุตรให้อย่างเป็นระบบ

เริ่มตั้งแต่ขั้นตอนการตรวจประเมินเบื้องต้นไปจนถึงกระบวนการทำ ICSI ด้วยเทคโนโลยีที่ทันสมัยภายใต้มาตรฐานการรับรองจากราชวิทยาลัยสูตินรีเวชแห่งประเทศไทย โดยทีมแพทย์เฉพาะทางด้านเวชศาสตร์เจริญพันธุ์ที่จะให้การดูแลอย่างใกล้ชิดและใส่ใจในทุกรายละเอียด เพื่อให้คุณก้าวสู่การเป็นคุณแม่ได้อย่างมั่นใจ

บทความโดย แพทย์ศรมน ทรงวีรธรรม

ติดต่อสอบถามหรือนัดหมายแพทย์ได้ที่

VFC ศูนย์เทคโนโลยีเพื่อการมีบุตร

Hotline: 082-903-2035

LINE Official: @vfccenter

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับการทำ PRP เพิ่มโอกาสตั้งครรภ์